Poltici zijn bedreven in het denkfouten maken. Op websites kun je korte stukjes lezen van politici die anderen in een slecht daglicht willen zetten door ... bewust denkfouten te maken. Populair is de persoonijke argumentum ad hominem - persoonlijk, waarbij de spreker persoonlijk wordt aangevallen. Een variant is de omstandigheids-argumentum ad hominem, waarbij achtergronden, geschiedenissen, milieu, e.d. wordt misbruikt om iemand zwart te maken.

Het volgende vond ik op de website van het Vlaams Belang, ? Mensen die schrik hebben dat de schrijver dezes de zoveelste VB-basher wordt - wees gerust: alle flauwekul gaat voor de bijl. En kom niet af met een guilty by association.

'Met dank aan de media

We moeten ruiterlijk toegeven dat de overwinning van Patrick Janssens ook voor ons een verrassing was. Janssens heeft als reclameman een goed uitgekiende ‘presidentiële’ campagne gevoerd. Hij is erin geslaagd van de verkiezingen in Antwerpen een duel te maken van Patrick tegen Filip. En daarbij kreeg hij de openlijke en onbegrensde steun van de media, van álle media. Van álle kranten, álle boekjes, álle tv-zenders.
Bob Cools stak zijn vreugde daarover niet onder stoelen of banken.
“Met dank aan de media die ons enorm steunde”, zei de oud-burgemeester voor de camera.'

Zum Beginnen. Het tekstje is geschreven door Frank Vanhecke. Dat heb ik laat ontdekt met het voordeel dat ik zonder vooringenomenheid zijn schrijfsel heb geanalyseerd.
'Ruiterlijk' is geladen taal die hoffelijkheid, ridderlijkheid en eerbaarheid suggereert. Opmerkelijk voor een spreker die zich regelmatig bezondigt aan ad hominems. Vervolgens 'als reclameman'. Een omstandigheids-ad hominem: immers, andere politici die geen reclameman zijn geweest zijn ook verkozen geworden. Dat Janssens een reclameman is geweest kan in zijn voordeel hebben gespeeld bij het ineensteken van een reclamecampagne, maar ook in die hoedanigheid kon hij een mislukte reclamecampagne hebben gevoerd. Ook: wie zegt dat hij zijn campagne zelf heeft gestyled? Zijn voorgeschiedenis wordt dus gebruikt om hem verdacht te maken. Daarin schuilt een idee - ook een denkfout - dat succes hebben iets verdachtmakends heeft. 'Presidentiële', een citaat van Cools in Knack, wordt hier cynisch gebruikt.Is een president geen hoofd van een republiek, de bestuursvorm die het VB nastreeft? Fair zijn deze ad hominems niet.
'Een duel te maken' is ook geladen taal. Als de oorlogsmetaforiek nog niet genoeg de lingo is in verkiezingstijd, wordt geprobeerd hyperbolisch uit de hoek te komen. Waarom niet meteen 'een cage fight tussen mij en Patrick'? (een ad absurdum)
Ook andere kandidaten konden burgemeester worden, maar dit full contact gevecht zou beslecht worden door deze kemphanen. Met geladen taal is er nog wat komedie (en niet comedy) in de buurt.
'Openlijke en onbegrensde steun van de media' is een bewering die zonder veel bewijsmateriaal gewoon een bewering blijft. Ik vind zelfs dat de spreker zich vergist. Het Vlaams Belang heeft weliswaar kritiek gekregen in de media, hij is redelijk rechtvaardig behandeld geworden door de openbare omroep in de aan de verkiezingen voorafgaande debatten. 'Van álle kranten, álle boekjes, álle tv-zenders' is een overhaaste veralgemening. Sommige kranten, boekjes en tv-zenders zijn milder gestemd tegenover het Vlaams Belang dan andere.
'Bob Cools...' Waarom Bob Cools hier wordt geciteerd is niet duidelijk. Hij staat in de nieuwe Knack en daarin bedankt hij de media,ja. Ik vermoed dat het Vlaams Belang hem niet zo tof vindt. Misschien iets van in de tijd dat Cools nog burgemeester was van Antwerpen. Die verloor zetels aan het VB in 1988 ?.
'Met dank aan de media die ons enorm steunde', wordt hij nog geciteerd. De spreker insinueert dat de verkiezingen in Antwerpen zijn gewonnen met behulp van de media. Wel, de vooruitgang van de Vlaams Belang in andere steden is ook gebeurd dankzij een goede mediacampagne. Of is dat iets anders?
De vraag blijft over het VB de media beschuldigt op basis van Cools' uitspraken of dat ze Cools' uitspraken gebruiken als aanvullend bewijsmateriaal om hun bewering kracht bij te zetten. Het vernoemen van Bob Cools is in deze context vreemd.
Trouwens, dat de media meespeelt is begrijpelijk. Het heeft zin objectiviteit na te streven, maar duiding hoort er ook bij. En een 'objectieve duiding' lijkt mij moeilijk te verwezenlijken. Misschien wordt rechtvaardigheid bedoeld met 'objectief'. Mijn gevoel is dat bedoeld wordt dat het VB onrechtvaardig uit de verkiezing is gekomen. Onrechtvaardig tegenover wie? Filip zelf? Verdenkt hij de media van manipulatie? Hij heeft gelijk voor zover hij denkt dat 'de kiezer' vatbaar is voor de Pavlov-effecten van de 'Patrick'-affiches.
Hoedanook, het is de schuld van de media én van de vreemdelingen die Antwerpen bewonen. Dat kan waar zijn wanneer allochtonen in concentratiebuurten (op sommigen in de Joodse buurt na, misschien) geen VB stemmen, met de voorspelbare gevolgen.
Vreemd toch, die redeneringen. Vlaams Belangers hoeven geen flyers in de bus te krijgen van hun partij om teweten te komen voor wie ze gaan stemmen. De meesten weten het al. 'Een goed beleid' in combinatie met een succesvolle verkiezingscampagne - all is fair in love and war - en een (op basis van 'het goede beleid' geformuleerde) voorkeur van sommige media hebben hem doen winnen nadat de kiezer besliste hoe te stemmen.
Het belangrijkste dat ik heb gesnopen is (volgens Frank):

1. Patrick is gewonnen door zijn vorige job als reclameman.
2. Patrick is gewonnen door de steun van alle media.

Wat Frank niet zegt is:

1. 'Patrick is verkozen door de kiezer.'
2. 'De kiezer heeft gelijk.'
3. 'Succesvolle propaganda is OK.'